SSBU

บทคัดย่อ

สารนิพนธ์เรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์ของการวิจัย ๒ ประการ ดังนี้คือ ๑) เพื่อศึกษาการ กำเนิดและพัฒนาการพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน ๒) เพื่อวิเคราะห์พัฒนาการพระพุทธศาสนา เถรวาทของชาวไทใหญ่ในรัฐฉาน งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเน้นการศึกษาในเชิงเอกสาร ค้นคว้ารวบรวมข้อมูลจากคัมภีร์ลีกหลวง และพระไตรปิฎกฉบับภาษาไทใหญ่ ตำราวิชาการ บทความ วิชาการ ผลงานเอกสารงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง นำมาประกอบการวิเคราะห์ อธิบายในเชิงพรรณนา โวหาร

ผลการศึกษาวิจัยพบว่า การกำเนิดพุทธศาสนาในรัฐฉานนั้นมาจากล้านนาไทย และยังดำ ยังมีกลิ่นอายความเป็นนิกายล้านนาไทยยังคงอยู่ถึงปัจจุบันได้แก่ นครเชียงตุงเป็นศูนย์กลาง และ ต่อมาพุทธศาสนาจากรัฐพม่าเข้ามาสู่รัฐฉาน พัฒนาการด้านการปกครองคณะสงฆ์ในรัฐฉาน แบ่งเป็น ๓ ได้แก่ คณะสงฆ์ไทใหญ่ คณะสงฆ์ไทขืน คณะสงฆ์พม่า ด้านการศึกษาพระสงฆ์ในรัฐฉานมี หลักสูตรการศึกษาพระปริยัติธรรมเป็นพื้นฐานตามแบบแผนของตน โดยไทใหญ่มีศูนย์กลางการศึกษา อยู่ที่วัดปิฎกัด (วัดปิฎก)ปางหลวง ส่วนคณะสงฆ์ไทขืนมีศูนย์กลางอยู่ที่วัดหัวข่วงในการศึกษาเล่าเรียน พระปริยัติธรรมหลักสูตรแบบไทย ในส่วนทางโลกเข้าศึกษาต่อมหาวิทยาลัยเหมือนกัน

การปฏิบัติธรรม พบได้ทั่วไปตามเทศกาลการบุญต่างๆ อาทิ เข้าพรรษา ออกพรรษา และ มีการอบรมวิปัสสนากรรมฐาน และสมถะกรรมฐาน โดยมากผู้สูงอายุ (ทางธรรม) โดยมีอายุตั้งแต่ ๔๕ - ๕๐ เป็นต้นไปเข้าวัดปฏิบัติธรรมตามขนมธรรมเนียมชาวพุทธไทใหญ่รัฐฉาน คัมภีร์ทางพุทธศาสนา ได้แก่ คัมภีร์ลีกหลวง พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทใหญ่ คัมภีร์เวสสันดรชาดก จากยุคใบลาน สู่ยุค ดิจิตอล พิธีกรรมทางพุทธศาสนา ได้แก่งานมงคล และงานอวมงคล การประกอบพิธีกรรม มีการสวด และการลำดับขั้นตอนต่างกันระหว่างชาวพุทธไทใหญ่ และชาวพุทธไทขืนมีการปฏิบัติตามนิกายขืน

การกำเนิดและพัฒนาการพระพุทธศาสนาในรัฐฉาน ถือว่าเป็นประโยชน์ต่อชาวไทใหญ่ และชาวไทขืน ไทลื้อเป็นอย่างมาก ซึ่งเป็นบันใดขั้นแรกของการได้นำกุลบุตรเข้ามาสู่ระบบการศึกษา ด้วยการบวชเป็นสามเณรซึ่งมีโอกาสได้ศึกษาชั้นสูงกว่าการได้เข้าสู่ระบบการศึกษาของพม่า และการ บวชสามเณรนั้นถือว่าเป็นประเพณีหลักที่ครอบครัวไหนมีลูกชายต้องบรรพชาสามเณร อย่างไรก็ตาม การเคารพศรัทแนบแน่ต่อพุทธศาสนาของชาวไทใหญ่นั้นเป็นภูมิคุ้มกันและ เป็นแนวทางการดำเนินชีวิตตามพุทธวิถี คือสันโดษ พอเพียงเนื่องจากการปกครองของพม่านั้นล้าสมัย ทำให้ประชาชนประพบปัญหาในชีวิตมากมาย ธรรมะเท่านั้นเป็นที่เยียวยาจิตใจให้คลายความ โศกเศร้าได้บ้าง

การขยายโอกาสของคณะสงฆ์จากการเรียนธรรมะบาลีอย่างเดียว มาสู่การเข้าศึกษา อกาสของค มหาวิทยาลัยทำให้โลกของพระสงฆ์นั้นกว้างขึ้นได้รับการแลกเปลี่ยนวัฒนาธรรมและนำวิธีการจัดการ มุมมองใหม่ๆเกิดขึ้นในการดำรงชีวิตของชาวไทใหญ่ มีคุณภาพดีขึ้นเมื่อเปรียบเทียบกับอดีตที่ผ่านมา บริหารที่ได้ศึกษามานั่นไปประยุกต์ใช้ในรัฐฉานและสั่งสอนชาวบ้านซึ่งเป็นการเปลี่ยนทัศนคติให้มี

Abstract

This thematic paper entitled 'The origin and development of Theravada Buddhism in Shan state' has two objectives: 1) to study the origin and development of Theravada Buddhism in Shan's state, and 2) to analyze the development of Theravada Buddhism in Taiyai, Shan's state. This is a qualitative research done by studying Leekluang scripture, Tipitaka in Taiyai language, textbooks, academic articles and related research works. Contents analysis was done in descriptive forms.

In the study, it was found that Buddhism in Shan's state was obviously derived from Thai Lanna and this can be proved through Lannä sources of evidence till the present. In this matter, Chiangtung is held as its centre and later on Buddhism moved from Myanmar to Shan's state. The development of government system in Shan's state has been divided into three categories: Taiyai members of Sangha, Taikheen members of Sangha and Myanmar members of Sangha. Viewed from Sangha's education in Shan's sate, the curriculum of Pariyattidhamma is operated bySangha in this state and WatPitakatBangluang becomes the centre of this education system. But TaikheenSangha's system is in WatHuakhuang; they follow Thaisystem of ecclesiastical education and university's system in government. education.

When it comes to Dhamma practice, it was found that by and large, they also practice insight medication and concentration development in various occasions such as retreat rainy season, the end of Buddhist lent etc. most of them are old people from 45-50 years of ages. They follow Taiyai Shan's state culture while practicing Dhamma. As regards, Buddhist scriptures, there are Luang scripture, TaiyaiTipitaka, Vessantarajätaka made from Palm leaves till digital period. With respect to Buddhist rites, there are many rites concerning wedding ceremony and funeral ceremony. While carrying out those rites Buddhist chanting is being done differently from Taiyai Buddhist community and Taikhuen Buddhists also follow their own culture.

As far as the origin and development of Buddhism in Shan's sate is concerned, it is of great benefit towards Taiyai, Taikhuen and Tailue because it serves as the first step leading new generation to education through ordination as novices and this way of life is provided them with higher chance to get education then Myanmar education system. Moreover, such ordination is regarded as the main culture where a son in every family needs to be culturally ordained.

However, in this way, Taiyai strong faith has become immune and ways leading to Buddhist way of life in terms of contentment, moderation owing to Myanmar's outdated system of ruling resulting in people's many difficulties; only Dhamma can effectively cure Taiyai mental diseases of suffering.

The opportunity in the extension of education from only Dhamma and Påli made by Sangha to university's system has been giving rise to Buddhist monks' expansion of education through exchanging culture and methods of management. Such the application of management has been adjusting people's mindset to new visions in Taiyai daily life yielding the better quality than ever if compared with the past.
PhD Mahachulalongkornrajavidyalaya University .2016

Includes Footnotes and References.

สารบัญ

เรื่อง

บทคัดย่อภาษาไทย

บทคัดย่อภาษาอังกฤษ

กิตติกรรมประกาศ

สารบัญ

คำอธิบายสัญลักษณ์และคำย่อ

บทที่ ๑ บทนํา

๑.๑ ความเป็นมาและความสำคัญของปัญหา

๑.๒ วัตถุประสงค์ของการวิจัย

๑.๓ ปัญหาที่ต้องการทราบ

๑.๔ ขอบเขตของการวิจัย

๑.๕ นิยามคำศัพท์เฉพาะที่ใช้ในการวิจัย

๑.๖ ทบทวนเอกสารและงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง

๑.๗ วิธีดำเนินการวิจัย

๑.๘ ประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ

บทที่ ๒ กำเนิดและพัฒนาการพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๒.๑. กำเนิดและพัฒนาการพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๒.๑.๑ กำเนิดของพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉานยุคแรก

๒.๑.๒ กำเนิดพระพุทธศาสนาเถรวาทแบบล้านนาไทยในเมืองเชียงตุง

๒.๑.๓ กำเนิดพระพุทธศาสนาเถรวาทแบบล้านนาในเมืองแสนหวี

๒.๑.๔ กำเนิดพระพุทธศาสนาเถรวาทแบบพม่าเข้าสู่ในรัฐฉาน

๒.๒ พัฒนาการของพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๒.๒.๑ การพัฒนาด้านการปกครอง

๒.๓ การถวายสมณศักดิ์พระสงฆ์ไทขืน ไทลื้อ เมืองเชียงตุง

๒.๓.๑ พัฒนาด้านการศึกษา ในรัฐฉาน

๒.๔ พัฒนาการปฏิบัติธรรมไทใหญ่ ในรัฐฉาน

๒.๔.๑ การปฏิบัติธรรมไทใหญ่ในรัฐฉาน

๒.๕ การพัฒนาด้านคัมภีร์ทางพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๒.๕.๑ คัมภีร์โบราณไทใหญ่ในรัฐฉาน

๒.๕.๒ พระไตรปิฎกฉบับภาษาไทใหญ่ ในรัฐฉาน

๒.๕.๓ คัมภีร์ทางพระพุทธศาสนาเถรวาทแบบล้านนา

๒.๕.๔ การพัฒนาพระสงฆ์ไทใหญ่สู่เวทีนานาชาติ

๒.๖ พัฒนาการด้านประเพณีและพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๒.๗ อุปสรรคและปัญหาการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๒.๘ บทสรุป

บทที่ ๓ วิเคราะห์พัฒนาการพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๓.๑ วิเคราะห์พัฒนาการ ด้านการปกครอง

๓.๒ วิเคราะห์พัฒนาการ ด้านการศึกษา

๓.๓ วิเคราะห์พัฒนาการ ด้านการปฏิบัติธรรม

๓.๔ วิเคราะห์พัฒนาการ ด้านคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนา

๓.๕ วิเคราะห์พัฒนาการ ด้านพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนา

๓.๖ วิเคราะห์พัฒนาการพระพุทธศาสนาเถรวาทในรัฐฉาน

๓.๗ สรุป

บทที่ ๔ สรุปผลการวิจัย

๔.๑ สรุปผลการวิจัย

๔.๒ อภิปรายผล

๔.๓ ข้อเสนอแนะ

บรรณานุกรม Phra U Tejanyana A Study Of The Origins And Development Of Theravada Buddhism In Shan State